Dlaczego osa obozowa nie poradziła sobie z kornikami i co naprawdę pom

Biologiczne zwalczanie szkodników brzmi jak Święty Graal: żadnych chemikaliów, żadnych pozostałości, po prostu pozwól naturze działać. Jednak znaczący eksperyment przeprowadzony w katedrze w Erfurcie pokazuje, że dobre intencje nie zawsze są dobrze wykonane. Ponownie otwieramy sprawę i pokazujemy, dlaczego „cudowna broń” Lagerzwasp zawiodła i jakie naprawdę istnieją alternatywy.

Dostępne produkty przeciwko kornikom zostały zebrane w sekcji Środki przeciwko kornikom.

Każdy, kto słyszy termin „kornik”, często od razu kojarzy się z klubem chemicznym. Ale chęć delikatnych metod jest wielka. Zwłaszcza w 2005 r. eksperci z podekscytowaniem spoglądali na Erfurt. Tam eksperyment biologiczny miał przejść do historii i ocalić bezcenne dzieło sztuki. Skończyło się to jednak otrzeźwiającą świadomością.

Eksperyment: Osy zamiast trującego gazu przy ołtarzu Lucasa Cranacha

W katedrze w Erfurcie znajdował się światowej sławy ołtarz Lucasa Cranacha przedstawiający pospolitego chrząszcza gryzącego (Anobium punctatum), popularnie znany jako kornik. Konwencjonalna fumigacja lub obróbka cieplna wydawały się ryzykowne dla delikatnego dzieła sztuki.

Pomysł odpowiedzialnych brzmiał genialnie: polegają na osie Lager (Lariophagus distinguendus). Ten maleńki gatunek pasożytniczej osy cieszył się wcześniej doskonałą reputacją dzięki zwalczaniu szkodników produktów przechowywanych. Tropi chrząszcze zbożowe w silosach zbożowych, paraliżuje larwy i składa na nich jaja - szkodnik zjadany jest od środka.

Przedwczesna zapowiedź sukcesu

W styczniu 2005 roku w katedrze wypuszczono tysiące tych os. Już w marcu diecezja z euforią doniosła o „rewolucyjnym sukcesie”.

98% larw kornika zginęło w testowych próbkach drewna.
Media ogłosiły tę metodę jako nowy standard w ochronie drewna.
Argument: osa odnajduje kornika poprzez zmysł węchu, niezależnie od tego, jak głęboko wwierca się.

Ale ten wniosek był błędny, jak się okazało w następnym roku.

Rozczarowanie: dlaczego osa do kampera zawiodła

Już w 2006 roku, zaledwie rok później, przy ołtarzu pojawiły się nowe, świeże stosy pyłu wiertniczego. Robak jadł dalej. Odpowiedzialni musieli pokornie przyznać: broń biologiczna zawiodła. Ostatecznie ołtarz musiał być gazowany azotem przez sześć tygodni, aby powstrzymać zniszczenie.

Dlaczego to nie zadziałało? Naukowcy tacy jak prof. Johannes Steidle (Uniwersytet w Hohenheim) i dr Uwe Noldt (Federalny Instytut Badawczy Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego) przedstawili wyjaśnienie, które zginęło w szumie:

Zła lokalizacja: osa hodowlana specjalizuje się - jak sama nazwa wskazuje - w zwalczaniu szkodników magazynowych (np. w spichlerzu). Znajduje larwy siedzące w nasionach lub luźnych podłożach.
Bariera: Korniki żyją głęboko w lesie. Ich nory są szczelnie zatkane pyłem wiertniczym i odchodami. Ta bariera jest często nie do pokonania dla osy obozowej. Po prostu nie może dostać się do larwy, aby ją pasożytować.
Laboratorium a rzeczywistość: Początkowe sukcesy w „drewnie testowym” były prawdopodobnie mylące, ponieważ warunki były tam korzystniejsze dla osy niż w litym, starym drewnie ołtarza.

Spójrz na fakty: chodzi o różnicę

Spojrzenie na dane naukowe (patrz także tabela dotycząca biologicznego zwalczania szkodników powyżej) pokazuje zasadniczą różnicę. Dla każdego szkodnika istnieje odpowiedni pożyteczny owad – tylko ich nie mieszaj.

Osa sklepowa (Lariophagus distinguendus): Idealna przeciwko szkodnikom przechowywanym, takim jak mąka ćma lub chrząszcz zbożowy.
Osa kornikowata (Spathius exarator): To jest prawdziwy naturalny wróg szkodników drewna, takich jak Gdent chrząszcze.

Gdyby Erfurt polegał na określonych parazytoidach drewna, szanse byłyby większe. Ale i tutaj są haczyki.

Czy istnieją działające biologiczne alternatywy?

Tak, ale są one złożone. Jak pokazują aktualne doniesienia (m.in. z kościoła klasztornego w Fürstenfeldbruck), kontrola biologiczna jest możliwa, ale wymaga ogromnego wysiłku:

Właściwy pożyteczny owad: Należy używać wyspecjalizowanych pasożytniczych os (takich jak Spathius exarator), które są w stanie użądlić drewno.
Czas trwania: W przeciwieństwie do Poison, która działa natychmiast, jest to projekt długoterminowy. Eksperci mówią o 12 do 16 zabiegach w ciągu 3 do 4 lat.
Klimat: pożyteczne owady potrzebują określonej temperatury (często powyżej 20°C), aby były aktywne – często jest to problem w zimnych kościołach lub przeciągach na strychach.
Koszty: Ze względu na ciągłe monitorowanie i hodowlę pożytecznych owadów metoda ta jest bardzo kosztowna.

Dla prywatnego użytkownika, który „chce po prostu pozbyć się kornika w odchodach”, hodowanie i używanie pasożytniczych os przez lata zwykle nie jest praktyczne.

Wniosek: czego możesz się nauczyć dla swojego domu

Przypadek Erfurtu uczy nas: Biologia jest potężna, ale nie jest panaceum na każdą sytuację. Osa obozowa chalcid jest fantastyczna w walce z ćmami w spiżarni, ale bezużyteczna w walce z robakami głęboko w drewnie.

Jeśli masz korniki w meblach lub konstrukcji dachu, powinieneś zastosować sprawdzone metody, które niezawodnie rozwiążą problem, zanim zagrozi to statyce.

Nasze zalecenie od Silberkraft: Stosuj metody, które natychmiast przerywają cykl kornika fizycznie lub za pomocą sprawdzonych składników aktywnych.

Mniejsze przedmioty: Często można je poddać działaniu ciepła (sauna) lub zimna (zamrażarka) – bez użycia żadnych środków chemicznych.
Wiązary dachowe i meble: Nasz Silberkraft ex może tutaj pomóc. Wnika w drewno i skutecznie zwalcza szkodnika, dzięki czemu po roku nie trzeba się – jak w diecezji Erfurtu – dowiedzieć się, że robak nadal tam jest.

Chcesz się upewnić, czy masz aktywną inwazję? Uważaj na jasny pył wiertniczy. Jeśli nie jesteś pewien, wykonaj „test znakowania”: przyklej papier pod dotknięte obszary. Jeśli po kilku dniach znajdziesz na nim świeżą mąkę, musisz podjąć działania.

Źródła: Süddeutsche Zeitung (2006), Deutschlandfunk (2005), Sonntagsblatt (2022), diecezja Erfurtu.