Pożyteczne owady przeciwko wełnowcom: szczegółowa kontrola biologiczna

Każdy, kto odkrywa małe, białe, przypominające waciki pajęczyny na swoich roślinach domowych, w szklarni lub sadzie, zwykle ma do czynienia z upartym wrogiem: wełnowcem (zwanym także wełnowcem). Szkodniki te z rodziny Pseudococcidae nie tylko wysysają cenne soki roślinne, ale także wydalają lepką spadź miodową, która sprzyja powstawaniu grzybów czarnej sadzy [2]. Często kuszące jest zastosowanie obróbki chemicznej, ale gruba warstwa wosku owadów oznacza, że ​​wiele środków w sprayu po prostu się schodzi. To właśnie tam w grę wchodzą pożyteczne owady przeciwko wełnowcom. Biologiczna kontrola szkodników wykorzystuje naturalnych wrogów wełnowców do zwalczania inwazji w sposób zrównoważony, przyjazny dla środowiska i wysoce skuteczny.

Dlaczego pożyteczne owady często skuteczniej radzą sobie z kontrolą chemiczną

Wełnowce mają doskonałą ochronę ewolucyjną. W przeciwieństwie do konwencjonalnych owadów łuskowatych zachowują one zdolność poruszania się przez całe życie, chronią się jednak gęstą siecią drobnych nici woskowych [2]. Ta hydrofobowa (wodoodporna) warstwa często powoduje, że konwencjonalne insektycydy kontaktowe są nieskuteczne. Chociaż ogólnoustrojowe insektycydy (takie jak acetamipryd), które są wchłaniane przez sok roślinny, mogą przynieść ulgę [2], stwarzają ryzyko dla środowiska i zwierząt domowych i mogą nie działać na sukulenty (takie jak kaktusy) ze względu na niski prąd transpiracyjny [3].

Z drugiej strony owady pożyteczne są aktywnymi łowcami. Szkodników szukają w najbardziej ukrytych kątach liści i szyjce korzenia. Ponadto szkodniki nie mogą rozwinąć odporności na pożyteczne owady – zdecydowana zaleta w profesjonalnym ogrodnictwie i dla ambitnych ogrodników hobbystycznych.

Szczegółowe informacje na temat najlepszych pożytecznych owadów przeciwko wełnowcom

Wybór odpowiedniego pożytecznego owada zależy w dużej mierze od środowiska (pomieszczenie, szklarnia, na zewnątrz) i konkretnego gatunku wełnowca. Na całym świecie występuje wiele gatunków, w Niemczech znanych jest około 65 gatunków, w tym wełnowiec cytrynowy (Planococcus citri) i wełnowiec długoogonkowy (Pseudococcus longispinus) [3].

1. Biedronka australijska (Cryptolaemus montrouzieri)

Ten mały chrząszcz jest niekwestionowaną gwiazdą wśród drapieżników szklarniowych [3]. Zarówno dorosłe chrząszcze, jak i ich larwy żarłocznie żerują na wełnowcach na wszystkich etapach rozwoju. Fascynujący szczegół: larwy Cryptolaemus montrouzieri wyglądają zdumiewająco podobnie do swojej ofiary, wełnowców. Mają także wydzielinę białego wosku na plecach. Ten kamuflaż (mimikra) chroni je przed mrówkami, które często bronią wełnowców ze względu na ich spadzię.

2. Pasożytnicze osy pasożytnicze (np. Anagyrus vladimiri)

Podczas gdy biedronki zjadają wszy, pasożytnicze osy stosują bardziej subtelną, ale równie zabójczą strategię. Są to parazytoidy. Oznacza to, że składają jaja wewnątrz żywego żywiciela. Wylęgająca się larwa osy zjada wełnowca od środka, aż ten zestali się w twardą „mumię” w kształcie beczki. Z mumii w końcu wyłania się nowa, dorosła pasożytnicza osa i kontynuuje cykl.

Szczególnie dobrze zbadanym gatunkiem jest Anagyrus vladimiri (wcześniej znany jako Anagyrus pseudococci). Osa ta jest z powodzeniem stosowana na całym świecie przeciwko wełnowcowi winorośli (Planococcus ficus), a także wykazała ogromny sukces w walce z nowo pojawiającymi się gatunkami inwazyjnymi, takimi jak wełnowiec Comstock (Pseudococcus comstocki) [1].

3. Larwy koronkowate (Chrysoperla carnea)

Larwy Lanwingów, często określane jako „lwy mszyc”, są zwierzętami ogólnymi. Żywią się nie tylko mszycami i wciornastkami, ale nie poprzestają także na młodych wełnowcach. Używają aparatu gębowego przypominającego szczypce, aby złapać ofiarę i wyssać ją. Są szczególnie przydatne w przypadku lekkich początkowych inwazji lub gdy temperatury są nadal zbyt niskie dla biedronki australijskiej, ponieważ larwy koronkowatych aktywnie polują już od około 15 °C.

Naukowe spostrzeżenia: zachowania łowieckie pasożytniczych os

Aby zrozumieć skuteczność pożytecznych owadów w walce z wełnowcami, warto zapoznać się z aktualnymi badaniami. W szczegółowym badaniu z 2021 r. zbadano sposób znajdowania żywicieli i działanie pasożytniczej osy Anagyrus vladimiri na inwazyjnego wełnowca Comstock [1]. Wyniki w imponujący sposób pokazują, jak wysoce wyspecjalizowane są te pożyteczne organizmy.

Proces pasożytnictwa

Jeśli samica A. vladimiri spotyka potencjalnego żywiciela wełnowca, następuje ściśle choreograficzny wzorzec zachowania [1]:

1. Tuknięcie antenką: osa intensywnie dotyka wełnowca swoimi czułkami. Wykrywa sygnały chemiczne, aby sprawdzić, czy wsz jest właściwym gatunkiem i czy mogła już zostać zarażona przez inną osę.
2. sondowanie: jeśli żywiciel się zgodzi, osa odwraca się i żądli wesz swoim pokładełkiem.
3. Składanie jaj: jeśli sondowanie trwa dłużej niż 10 sekund, zwykle następuje pomyślne złożenie jaj. Osa zwykle umieszcza jajo na grzbietowo-bocznej stronie (tylnej stronie) wełnowca [1].

Odporność wełnowców

Jednak wełnowce nie są bezbronnymi ofiarami. W badaniach udokumentowano specyficzne reakcje obronne szkodników. Kiedy zostaną zaatakowane przez pasożytniczą osę, wykonują szybkie, kołyszące się odwłokiem (tzw. „kopanie”). Potrafią także wydzielać lepką wydzielinę, która skleja skrzydła pasożytniczej osy i uniemożliwia jej walkę [1]. Niemniej jednak wskaźnik pomyślnego pasożytnictwa w eksperymentach wyniósł imponujące 51% do 67% [1].

Czas rozwoju i sprawność

Po złożeniu jaj potrzeba około 17 do 18 dni w temperaturze około 23 °C, aby kolejne pokolenie pasożytniczych os wykluło się ze zmumifikowanych wełnowców [1]. Naukowcy zmierzyli długość tylnych nóg (piszczeli) wyklutych os – uznany wskaźnik sprawności i wielkości ciała owadów. Okazało się, że osy, które rozwinęły się w nowym, inwazyjnym wełnowcu Comstock, były tak samo duże i sprawne, jak te pochodzące od ich standardowego żywiciela [1]. Dowodzi to dużej zdolności adaptacyjnej tych pożytecznych owadów do nowych populacji szkodników.

Skuteczne wykorzystanie pożytecznych owadów: przewodnik krok po kroku

Aby stosowanie pożytecznych owadów przeciwko wełnowcom było skuteczne, należy ściśle przestrzegać pewnych ogólnych warunków. Pożyteczne owady to żywe organizmy, a nie chemiczne spraye, które można po prostu włożyć do szafki.

Krok 1: Analiza inwazji i identyfikacja gatunku

Podczas gdy biedronki i larwy koronkowatych żywią się stosunkowo nieswoiście, pasożytnicze osy często specjalizują się w określonych gatunkach wełnowców. Na przykład Leptomastix dactylopii preferuje pasożyty wełnowca cytrynowego (Planococcus citri), podczas gdy gatunki Anagyrus obejmują szersze spektrum [1, 3]. Precyzyjne oznaczenie (często możliwe poprzez wysłanie próbek do urzędów ochrony roślin) radykalnie zwiększa skuteczność.

Krok 2: Stwórz odpowiedni klimat

Najbardziej korzystne owady przeciwko wełnowcom pochodzą z obszarów subtropikalnych lub tropikalnych.

• Temperatura: idealna jest stała temperatura od 20°C do 25°C. Poniżej 15°C wiele pożytecznych owadów zamarza.
• Wilgotność: optymalna wilgotność względna wynosi od 60% do 70%. Zimą w suchym, ogrzewanym powietrzu wiele pożytecznych owadów ginie przedwcześnie.
• Światło: wystarczająca ilość światła dziennego sprzyja aktywności, ale należy unikać bezpośredniego, bardzo gorącego południowego słońca za szybą.

Krok 3: Aplikacja

Pożyteczne owady są zwykle dostarczane pocztą w małych tubkach (w postaci postaci dorosłych, larw lub mumii). Należy je zastosować natychmiast po otrzymaniu, najlepiej w chłodniejszych godzinach wieczornych. Posyp materiał nośny bezpośrednio na dotknięte liście lub umieść otwarte tuby w pobliżu miejsc porażenia.

Granice kontroli biologicznej

Choć pożyteczne owady są skuteczne w walce z wełnowcami, mają one ograniczenia biologiczne. W przypadku niezwykle masowej nadmiernej inwazji pożyteczne owady często nie są w stanie wystarczająco szybko nadążać za jedzeniem lub pasożytowaniem. W takich przypadkach może być wskazane wcześniejsze mechaniczne zmniejszenie populacji roślin (np. poprzez dokładne spłukanie delikatnym strumieniem wody lub przetarcie lekkim roztworem mydła) przed wypuszczeniem pożytecznych owadów.

Ponadto połączenie z chemicznymi pestycydami jest wysoce problematyczne. Jeśli wcześniej do gleby dodamy ogólnoustrojowe środki owadobójcze w postaci pałeczek lub granulatu [2], wełnowce wchłaniają truciznę. Jeśli biedronki zjadają te zatrute wszy lub pasożytnicze osy składają w nich jaja, pożyteczne owady również giną. Po zastosowaniu środków owadobójczych należy odczekać kilka tygodni, zanim możliwe będzie zadomowienie się pożytecznych owadów.

Często zadawane pytania (FAQ)

Wniosek

Wykorzystywanie pożytecznych owadów przeciwko wełnowcom jest jedną z najbardziej eleganckich, zrównoważonych i skutecznych metod zwalczania tych upartych szkodników. Czy to przez nienasycony apetyt australijskiej biedronki, czy chirurgiczną precyzję pasożytniczych os, takich jak Anagyrus vladimiri – natura oferuje doskonałe rozwiązania. Każdy, kto szanuje klimatyczne potrzeby małych pomocników i unika jednoczesnego stosowania środków owadobójczych, zostanie nagrodzony zdrowymi, wolnymi od szkodników roślinami. Regularnie sprawdzaj swoje zapasy, podejmuj działania przeciwko biologicznym przeciwnikom już przy pierwszych oznakach i daj naturze szansę na przywrócenie równowagi ekologicznej Twoim roślinom.